Lưu ý về phạm vi nguồn: Bài viết đối chiếu cả bài nghiên cứu và phát biểu chính thức do IMF công bố. Working Paper phản ánh nghiên cứu của các tác giả, không mặc nhiên đại diện cho quan điểm của Ban điều hành IMF.
Các loại stablecoin neo giá theo đồng USD đang đóng vai trò như một kênh thay thế quan trọng giúp người dùng tại các nền kinh tế mới nổi tiếp cận ngoại tệ dễ dàng hơn. Tuy nhiên, theo nghiên cứu do IMF công bố, sự phổ biến của các tài sản này cũng tiềm ẩn nguy cơ làm trầm trọng thêm các đợt tháo chạy khỏi nội tệ trong thời điểm thị trường tài chính gặp căng thẳng.
Nghiên cứu chỉ ra rằng khi các hệ thống ngân hàng truyền thống hạn chế khả năng tiếp cận ngoại hối, stablecoin trở thành công cụ thanh khoản tức thời. Dù vậy, chính tốc độ và tính ẩn danh của các giao dịch trên blockchain lại tạo điều kiện cho việc dịch chuyển vốn quy mô lớn diễn ra nhanh chóng, gây áp lực trực tiếp lên tỷ giá hối đoái của các quốc gia sở tại.
Cơ chế tác động từ stablecoin đến hệ thống tiền tệ
Các chuyên gia từ IMF phân tích rằng stablecoin hoạt động như một loại tiền gửi kỹ thuật số không được bảo hiểm, cho phép người dùng chuyển đổi tài sản từ nội tệ sang USD kỹ thuật số chỉ trong vài giây. Trong những giai đoạn thị trường biến động mạnh, khả năng này vô tình trở thành chất xúc tác khiến quá trình đô-la hóa diễn ra nhanh hơn dự kiến.
Khác với các tài khoản ngân hàng truyền thống thường đi kèm với các biện pháp kiểm soát vốn hoặc thủ tục hành chính phức tạp, stablecoin cho phép dòng vốn chảy ra khỏi hệ thống tài chính nội địa mà không gặp rào cản kỹ thuật. Điều này làm suy yếu khả năng điều hành chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương, đặc biệt là trong việc kiểm soát dòng vốn chảy ra khi niềm tin vào đồng tiền quốc gia bị lung lay.
Rủi ro từ các đợt rút vốn đồng loạt
Báo cáo nhấn mạnh rằng sự phối hợp giữa các nhà đầu tư trong việc rút vốn khỏi nội tệ thông qua stablecoin có thể dẫn đến các đợt bán tháo mang tính hệ thống. Khi một lượng lớn người dùng cùng lúc chuyển đổi sang stablecoin, nhu cầu về ngoại tệ thực tế sẽ tăng đột biến, gây áp lực lên dự trữ ngoại hối và làm mất giá đồng nội tệ nhanh hơn so với các kịch bản tài chính thông thường.
IMF cũng lưu ý rằng các nhà hoạch định chính sách cần cân nhắc giữa việc tận dụng lợi thế công nghệ của stablecoin để cải thiện hiệu quả thanh toán và việc thiết lập các hàng rào kỹ thuật để ngăn chặn rủi ro tài chính. Việc giám sát chặt chẽ các nhà phát hành stablecoin và dòng chảy tài sản trên chuỗi khối là yếu tố then chốt để đảm bảo sự ổn định của hệ thống tài chính quốc tế trong tương lai.
Dữ liệu nghiên cứu cho thấy các biến số cần theo dõi trong thời gian tới bao gồm:
- Tỷ lệ đô-la hóa thông qua các nền tảng tài sản kỹ thuật số tại các thị trường mới nổi.
- Mức độ tương quan giữa khối lượng giao dịch stablecoin và sự biến động tỷ giá nội tệ.
- Khả năng thích ứng của các quy định quản lý vốn truyền thống trước sự phát triển của hạ tầng tài chính phi tập trung.