Giá xăng trong nước ghi nhận mức tăng đáng kể kể từ 0h ngày 1/7, với mức điều chỉnh tăng thêm 1.430 đồng mỗi lít. Trong khi đó, các mặt hàng dầu vẫn giữ nguyên mức giá hiện hành, tạo ra sự chênh lệch đáng kể trong cơ cấu chi phí nhiên liệu đầu vào cho doanh nghiệp vận tải và người tiêu dùng cá nhân.
Sự điều chỉnh này diễn ra trong bối cảnh chính sách ưu đãi giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu vẫn đang có hiệu lực đến hết tháng 9/2026. Nhiều nhà đầu tư và doanh nghiệp bày tỏ sự quan ngại về áp lực chi phí khi giá nhiên liệu biến động mạnh dù các biện pháp hỗ trợ tài khóa vẫn duy trì.
Tác động từ việc khôi phục thuế tiêu thụ đặc biệt
Lý giải về nguyên nhân tăng giá, cơ quan quản lý cho biết việc thu trở lại thuế tiêu thụ đặc biệt đối với mặt hàng xăng đã tạo ra thay đổi trong cơ cấu giá cơ sở. Theo Bộ Tài chính, dù chính sách giảm thuế bảo vệ môi trường vẫn tiếp tục, nhưng sự điều chỉnh thuế tiêu thụ đặc biệt là yếu tố then chốt dẫn đến mức tăng giá lần này.
Đại diện Bộ Tài chính khẳng định việc khôi phục thuế tiêu thụ đặc biệt được tính toán kỹ lưỡng để không tạo cú sốc quá lớn cho chi phí sản xuất của doanh nghiệp. Tuy nhiên, trên thực tế, mức tăng hơn 1.400 đồng mỗi lít xăng vẫn trực tiếp tác động đến chỉ số giá tiêu dùng và chi phí vận chuyển hàng hóa trong tháng 7.
Diễn biến thị trường và kỳ vọng điều hành
Đối với các doanh nghiệp kinh doanh vận tải, việc giá xăng tăng đột ngột gây ra khó khăn trong việc cân đối kế hoạch tài chính ngắn hạn. Các đơn vị này hiện đang phải rà soát lại biên lợi nhuận khi giá nhiên liệu chiếm tỷ trọng lớn trong cấu trúc chi phí hoạt động hàng ngày.
Các chuyên gia kinh tế cho rằng, áp lực lên giá xăng dầu nội địa hiện nay không chỉ đến từ chính sách thuế mà còn phụ thuộc vào biến động của giá dầu thế giới tại các thị trường nhập khẩu chính. Việc duy trì chính sách giảm thuế bảo vệ môi trường đến hết tháng 9 được xem là một nỗ lực nhằm làm dịu bớt áp lực tăng giá, tuy nhiên, hiệu quả thực tế đang bị triệt tiêu bởi các loại thuế phí khác được khôi phục.
Các mốc thời gian cần theo dõi
Thị trường hiện đang tập trung quan sát các động thái tiếp theo từ cơ quan quản lý khi thời hạn ưu đãi thuế bảo vệ môi trường kết thúc vào cuối tháng 9/2026. Các điểm mấu chốt cần lưu ý trong thời gian tới bao gồm:
- Quyết định gia hạn hoặc chấm dứt chính sách giảm thuế bảo vệ môi trường sau tháng 9.
- Biến động giá dầu thô trên thị trường thế giới ảnh hưởng trực tiếp đến giá cơ sở trong nước.
- Động thái điều chỉnh phí lưu thông và các loại thuế gián thu khác từ Bộ Tài chính.
Trong ngắn hạn, người tiêu dùng và doanh nghiệp cần chuẩn bị cho kịch bản chi phí nhiên liệu duy trì ở mức cao. Các quyết định về chính sách thuế tiếp theo sẽ là biến số quan trọng nhất quyết định xu hướng giá xăng dầu trong quý IV/2026.
